Mümkünat Yaşam

Yüzer köy tonle sap

2016 yılı ocak ayında gittiğim Kamboçya, geçmişi acılarla dolu bir ülke. Sömürülmüş, ezilmiş, yoksul bırakılmış, yüzbinlerce insan öldürülmüş… Kızıl Khmerler denilen insan altı yaratıkların 1975-1979 yılları arasında kendi halkına yaptığı acımasız vahşet, ölüm tarlalarında çıkıyor karşımıza. Yıllarca ormanın derinliklerinde saklı kalmış Anghor Wat’ı gördükten sonra, geçmişi böylesine zengin ve ihtişamlı toprakların halkının yıllar yıllar sonra […]

HEMEN OKU
Mümkünat Teknoloji

Arayüz estetiği ve ruh: Teknolojinin duygusal psikolojisi

Telefon ekranını açtığınızda gördüğünüz şey yalnızca uygulama ikonları değil. Aslında karşınıza çıkan şey, bir ruh hâli. Renkler, sesler, butonların yuvarlaklığı… Hepsi bize “nasıl hissetmemiz gerektiğini” söylüyor. Yani, bugün teknolojiyi yalnızca işlevleriyle değil, ruhumuza dokunuşuyla da okumak gerekiyor. Çünkü her uygulama, parmaklarımız kadar duygularımızla da çalışıyor. ARAYÜZÜN GİZLİ DİLİ Psikoloji literatüründe tasarımın yalnızca işlevsel değil, duygusal […]

HEMEN OKU
Mümkünat

Duygusal Wi-Fi’m çekmiyor: Bant genişliğim kısıtlı

Bir düşünün: Evde internet yavaşladığında öfkeyle modemi kapatıp açıyoruz. Ama aynı şey kalbimizin bant genişliği daraldığında neden aklımıza gelmiyor? Çünkü kimse “duygusal modem”i fişten çekip takmayı öğretmedi. Akademik psikoloji literatüründe “emotional bandwidth” kavramı, zihinsel kaynaklarımızın sınırlı olduğuna işaret ediyor (Mullainathan & Shafir, Scarcity, 2013). Tıpkı bilgisayar RAM’i gibi, insan zihninin de eşzamanlı işlem yapabilme kapasitesi […]

HEMEN OKU
Mümkünat Yaşam

My Neighbor Totoro’dan Spirited Away’e: Hayao Miyazaki’nin ruh sağlığına faydaları

Bir gün kendinizi yorgun, kaygılı ya da hayata dair umudunuzu kaybetmiş hissederseniz belki ihtiyacınız olan tek şey bir Hayao Miyazaki filmi açmak olabilir. Son dönemde yapılan bir araştırma, Japon animasyon ustası Hayao Miyazaki’nin filmlerini derecede olumlu etkileri olduğunu ortaya koydu. ARAŞTIRMANIN BULGULARI 2024’te yayımlanan ve 518 lisansüstü öğrenci ile gerçekleştirilen bir çalışma, Miyazaki’nin de kurucuları […]

HEMEN OKU
Esenlik Mümkünat

Aslında hayatında tesadüf yok senkro kader var

Deepak Chopra, kişisel gelişim ve spiritüel farkındalık alanında senkronisiteyi (eşzamanlılık) hayatımızın yönünü belirleyen bir işaret olarak görür. Carl Gustav Jung’un literatüre kattığı senkronisite, “anlamlı tesadüfler” olarak tanımlanır. Chopra bu kavramı daha ileri taşıyarak “SynchroDestiny – Senkro Kader” adını verdiği bir öğreti geliştirmiştir. Ona göre evrende hiçbir şey tesadüfen gerçekleşmez; her şey görünmez bir düzenin parçasıdır. […]

HEMEN OKU
Farkındalık Mümkünat

Otrovert: Aidiyetsizliğin gücü

Psikolojide en bilinen iki kişilik ekseni “introvert” (içe dönük) ve “extrovert” (dışa dönük) olarak tanımlanır. Bu kavramlar 1909’da ortaya atılmış; introvertler iç dünyaya, extrovertler dış dünyaya yönelirken enerjilerini de genellikle bu yönlerden aldığı görülmüştür. Modern araştırmalar introvertlerin daha az uyarana ihtiyaç duyduğunu, sosyal aktiviteler yerine yalnız kalmayı tercih ettiklerini, extrovertlerin ise sosyal ortamlarda enerji bulduğunu […]

HEMEN OKU
Farkındalık Mümkünat

Tanrım, ben bütün bunları yaşarken sen tatilde miydin?

Kimi cümleler vardır, içine yıllar sığar. Bir ömürlük acı, bir avuç sitem, bir tutam mizah… Bazen bir kadının ağzından dökülür, bazen bir çocuğun gözlerinden okunur. YouTube’da Gökhan Çınar’ın hazırlayıp sunduğu Katarsis programını izlerken konuğun söylediği bir cümle beni derinden sarstı. Öylesine değil, yüreğimin tam ortasına çakıldı: “Tanrım, ben bütün bunları yaşarken sen tatilde miydin?” Duyar […]

HEMEN OKU
Farkındalık Mümkünat

Tatilden dönerken bavuluna hangi duyguları koyup getirdin?

Tatil, bize sadece dinlenme değil aynı zamanda kendimizi yeniden bulma, rutinlerden uzaklaşma ve farklı bir ritim deneyimleme fırsatı verir. Ama dönüş yolunda bavullardan önce içimizdeki ağırlıkları taşımaya başlarız. Tatil sonrası hüzün, ya da popüler adıyla tatil sonu depresyonu, bu geçişin doğal bir yansıması olarak karşımıza çıkıyor. Neden Tatil Sonrası Ruh Hali Değişir? Rutinle Yüzleşme: Tatilde […]

HEMEN OKU
Bilim Mümkünat

Bildiğini sandığımız yapay zekâ, aslında sadece ikna edici tahminler sunuyor

Günümüzde yapay zekâ neredeyse hayatımızın her alanına sızdı. Yazılar yazıyor, kodlar üretiyor, görseller tasarlıyor, şarkılar besteliyor. Hatta kimi zaman bize insanı andıran bir “bilgelik” hissi veriyor. Oysa çoğumuzun gözden kaçırdığı çok kritik bir ayrıntı var: Yapay zekâ aslında “bilmiyor”. Sadece tahmin ediyor. “İnsan bilgiyi depolar, sorgular, şüphe eder ve sonunda “bilmiyorum” diyebilir. Yapay zekâ ise […]

HEMEN OKU
Farkındalık Mümkünat

Enerjine göre insan seç dönemi başladı

Bir dönem insanlar ilişkilerde “ortak değerler” arardı. Sonra sıra “karakter uyumu”na geldi.Şimdi ise yeni nesil ilişkilerde bambaşka bir ölçüt öne çıkıyor: Enerji. Artık sadece nasıl düşündüğümüz ya da nasıl davrandığımız değil, yanında nasıl hissettirdiğimiz de ilişkilerin yönünü belirliyor. Frekans mı, Karakter mi? Modern psikolojide “duygusal zekâ” uzun süre önemli bir kriterdi. Ama sosyal medyanın, hızlı […]

HEMEN OKU